Wyjazd do Biura Badań Kryminalistycznych ABW oraz do Ministerstwa Spraw Wenętrznych

Sprawozdanie z wyjazdu naukowo-badawczego do Biura Badań Kryminalistycznych Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Ministerstwa Spraw Wewnętrznych.

Część I

29. września bieżącego roku, kilkunastoosobowa grupa członków Koła Naukowego Kryminalistyki UJ im. prof. Tadeusza Hanauska pojawiła się pod budynkiem Biura Badań Kryminalistycznych Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Warszawie. Po wejściu na teren służby czekała nas szczegółowa kontrola – sprawdzenie danych osobowych i zdeponowanie wszelkiego rodzaju urządzeń elektronicznych. Spotkanie rozpoczęło się od zaznajomienia nas z działalnością ABW, jej celami i osiągnięciami. Po tym krótkim wstępie, zostaliśmy podzieleni na grupy dwu i trzyosobowe, po czym rozeszliśmy się do wskazanych pracowni. W ciągu kilku godzin mieliśmy okazję poznać, jak wygląda i na czym polega praca specjalistów.

Odwiedziliśmy Pracownię Badań Biologicznych. Tematem przewodnim spotkania była „wizualizacja śladów biologicznych niewidocznych gołym okiem”. Aby nie nanieść DNA na badany materiał, każdy z uczestników przed wejściem do laboratorium miał obowiązek ubrania odzieży ochronnej – rękawiczek jednorazowych, masek, czepków i fartuchów. Osoby prowadzące warsztaty udzielały nam cennych wskazówek na temat ujawniania i zbierania materiału biologicznego. Mogliśmy na własne oczy zobaczyć użycie testów niespecyficznych i specyficznych na obecność krwi w danym śladzie biologicznym.

W Pracowni Badań Dokumentów poznaliśmy praktyczną weryfikację zabezpieczeń dokumentów urzędowych i banknotów. Od tej pory wiemy, że z łatwością można odczytać zakreślone słowa, które gołym okiem są dla nas nieczytelne lub niewidoczne. Specjalne programy komputerowe pomagają specjalistom w odkryciu kolejności sporządzania zadruku lub „majstrowania” przy nim. Mogliśmy zobaczyć różnicę między banknotami oryginalnymi a podrobionymi. Za pomocą udostępnionych nam urządzeń zauważyliśmy zawarte na dokumentach znaki wodne i zabezpieczenia. Każdy z nas miał wiele pytań, na które mimo ograniczonego czasu, uzyskał satysfakcjonującą odpowiedź.

Następna na naszej drodze była Pracowania Badań Daktyloskopijnych, gdzie poruszony został temat ujawniania, zabezpieczania, wizualizacji i identyfikacja śladów linii papilarnych. Już na samym początku, przed wejściem do pracowni, czekała na nas niespodzianka – osoba, która otwierała drzwi, została „naznaczona”. Klamka była ubrudzona substancją, która została przeniesiona na dłoń w czasie otwierania drzwi. Podczas ujawniania śladów biegły z łatwością stwierdził, który z uczestników dotknął klamki. W pracowni opowiedziano nam o przedmiocie zainteresowania ekspertów z tej dziedziny, o metodach ich działania i używanych narzędziach, tj. pędzlach z puchu marabuta, proszkach fluoroscencyjnych. Jako uczestnicy warsztatów mieliśmy możliwość samodzielnego zebrania ujawnionych śladów linii papilarnych. Zostaliśmy przepytani o to, czym różni się metoda holistyczna od metody numerycznej oraz uzyskaliśmy argumenty za i przeciw na poparcie każdej z nich.

Kolejną pracownią była Pracownia Badań Chemicznych. Bardzo ciekawe okazała się analiza perfum, wód toaletowych i antyperspirantów powodujących występowanie alarmów fałszywie pozytywnych. Specjalista z działu chemicznego przedstawił nam różnicę między alarmami fałszywie pozytywnymi i fałszywie negatywnymi. Możliwe, że uczestnicy warsztatów wzbogaceni o nową wiedzę z przezorności nie będą używali wód toaletowych bezpośrednio przed wejściem na lotnisko.

My, jako studenci prawa, z nikłą wiedzą na temat chemii, podziwialiśmy stosowane przez chemików metody SEM/EDX badania mikrośladów. Na ekranie komputerów widzieliśmy tylko tabelki i liczby, które w zasadzie dla nas nic nie oznaczały, więc tym bardziej jesteśmy wdzięczni zatrudnionym w pracowni za to, że poświęcili nam czas na wytłumaczenie podstawowych pojęć i zjawisk.

Zostaliśmy zaznajomieni z analizą nieznanych próbek substancji w celu sprawdzenia, czy zawierają substancje psychoaktywne. Do tej czynności konieczne było zastosowanie testów barwnych analizy kroplowej, a następnie potwierdzenie otrzymanych wyników techniką GC MS. Pytań z pewnością było wiele, lecz czasu zdecydowanie za mało, by zrozumieć jak działają przedstawione przed ekspertów metody.

Ostatnią z pracowni była Pracownia Fonoskopii, w której analizowaliśmy nagrany materiał dźwiękowy pod kątem badania autentyczności oraz poprawy jakości nagrań fonicznych. Dowiedzieliśmy się także, w jaki sposób przeprowadza się badania. Im gorszy materiał dowodowy, tym dłużej trwa badanie. Zdarza się, że minutowe nagranie jest tak niewyraźne, iż konieczne jest „spędzenie nad nim” kilku godzin. Pracę ekspertów zdecydowanie ułatwia nowoczesny sprzęt i specjalistyczne programy komputerowe.

W kolejnym pomieszczeniu ww. pracowni można było zauważyć głośniki i specyficzny sprzęt. Zajęcia rozpoczęły się od przesłuchania zniekształconego telefonicznego nagrania, w którym to mówca miał obniżony o kilka poziomów tembr głosu. W rozpoznaniu kim jest mówca, przeszkadzały nie tylko niewyraźne wypowiedzi, ale również szelesty i poboczne dźwięki. Kryminalistyczne rozpoznawanie mówcy maskującego głos nie jest prosty zadaniem, jak mogłoby się wydawać. W tym wypadku niezmiernie ważne jest doświadczenie, rzetelnie wykonana praca oraz specjalistyczny sprzęt i oprogramowanie. Wyświetlane na monitorach komputera wykresy pozwalają zaobserwować m.in. natężenie wypowiadanych słów oraz występujące zakłócenia.

Byliśmy niesłychanie zaskoczeni atmosferą panującą w instytucji. Eksperci i pracownicy byli niezwykle otwarci i odpowiadali na każde nurtujące nas pytania. Co ważne, zajęcia nie były prowadzone w formie suchych wypowiedzi i nie faszerowano nas kolejnymi podręcznikowymi formułkami – za co jesteśmy wdzięczni. Mieliśmy okazję rzeczywiście doświadczyć na czym polegają badania, które część z nas znała się tylko z książek i wykładów. Dziękujemy za serdeczne przyjęcie, udostępnienie pracowni i przekazanie cennych informacji. Dawka tak ogromnej wiedzy zostanie w nas na długo, oby jak najdłużej :).

Konieczne jest wspomnienie o instytucjach, bez których wsparcia finansowego wyjazd nie doszedłby do skutku. Mamy na myśli Katedrę Kryminalistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, Radę Kół Naukowych Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Fundację Studentów i Absolwentów Uniwersytetu Jagiellońskiego BRATNIAK.

Część II

30. września członkowie naszego Koła Naukowego wybrali się do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, gdzie uczestniczyli w serii wykładów dotyczących działania poszczególnych Wydziałów i Departamentów tego urzędu.

Pierwszy wykład, przeprowadzony przez pracownika Departamentu Ratownictwa i Ochrony Ludności, dotyczył zarządzania kryzysowego. Dowiedzieliśmy się czym zajmuje się Rządowy Zespół Zarządzania Kryzysowego, jakie informacje dotyczące tej tematyki znajdują się w planach tworzonych przez wojewodów, na czym polegają Standardowe Procedury Operacyjne a także jakie informacje można odnaleźć w raporcie o zagrożeniach bezpieczeństwa narodowego czy w krajowym planie zarządzania kryzysowego.

Druga prelekcja dotyczyła funkcjonowania Wydziału do spraw Terroryzmu i Przestępczości Zorganizowanej działającego przy Departamencie Porządku Publicznego. Pracownik tego Wydziału opowiedział nam zarówno o ogólnoświatowych zagrożeniach terrorystycznych, potencjalnych celach takich ataków  jak i o aktualnych wyzwaniach polskiego MSW w tej kwestii. Rozmawialiśmy także o czynnikach mogących wpłynąć na poziom zagrożenia, działaniach podejmowanych w celu podnoszenia bezpieczeństwa a także o przestępczości gospodarczej, którą Wydział się zajmuje. Zostaliśmy jednocześnie uspokojeni, że Polacy (w porównaniu z innymi narodami) mogą czuć się naprawdę bezpiecznie :).

Trzecie spotkanie dotyczyło działalności Wydziału Profilaktyki Departamentu Porządku Publicznego, ze szczególnym uwzględnieniem podsumowania prowadzonego przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych (w latach 2006 – 2015) programu „Razem Bezpieczniej”. Dowiedzieliśmy się o genezie tej inicjatywy, jej złożeniach, celach a także o tym ile projektów zostało przez nią wspartych.

Ostatnim punktem naszego pobytu w Ministerstwie było spotkanie z przedstawicielem Zespołu do spraw Przeciwdziałania Handlowi Ludźmi. Rozpoczęliśmy je od informacji ogólnych dotyczących definicji oraz przestępstw z tym procederem powiązanych. Następnie uzyskaliśmy informacje dotyczące obrazu i skali tego zjawiska w Polsce, sposobów przeciwdziałania, ochrony i wsparcia. Na koniec został nam przedstawione najciekawsze sprawy, w których Zespół brał udział.

Pobyt w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych należy uznać za bardzo udany, zwłaszcza, że była to pierwsza wizyta naszego Koła w tego rodzaju urzędzie. Dziękujemy wszystkim osobom, które przyczyniły się do umożliwienia nam tego spotkania.

Karolina Abramowicz i Aleksandra Hyła

MSW

 

2 thoughts on “Wyjazd do Biura Badań Kryminalistycznych ABW oraz do Ministerstwa Spraw Wenętrznych”

  1. Jak można być tak głupim, żeby opisywać co się robiło w ABW? ZWRO wiedzy na temat służb specjalnych, przykre „studenci prawa”….

    • Proszę się nie martwić. BBK ABW dokonało autoryzacji naszego sprawozdania i wyraziło zgodę na publikację.
      Pozdrawiamy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *